Referendum o nezavisnosti Bosne i Hercegovine, održan 29. februara i 1. marta 1992. godine, ubraja se među ključne događaje savremene historije zemlje.
Građani su se tada izjasnili o budućem statusu države i većinom podržali njeno osamostaljenje.
Odluka o suverenoj državi
Pravo glasa imali su svi punoljetni građani, koji su odgovarali na referendumsko pitanje o tome da li su za suverenu i nezavisnu Bosnu i Hercegovinu, kao državu ravnopravnih građana i naroda – Muslimana, Srba, Hrvata i pripadnika ostalih naroda koji u njoj žive.
Prema zvaničnim podacima, na referendum je izašlo 2.073.568 građana, a 99,7 posto izašlih glasalo je za nezavisnost, dok je 0,3 posto bilo protiv.
Skupština Republike Bosne i Hercegovine potvrdila je rezultate 6. marta 1992. godine. Istog dana tadašnji predsjednik Predsjedništva RBiH Alija Izetbegović potpisao je ukaz kojim je 1. mart proglašen Danom nezavisnosti.
Time je Bosna i Hercegovina formalno obnovila svoju državnost i suverenitet nakon dugog perioda različitih oblika strane uprave.
Međunarodno priznanje i članstvo u UN-u
Nakon referenduma uslijedilo je i međunarodno priznanje. Evropska zajednica priznala je Bosnu i Hercegovinu 6. aprila 1992. godine, a dan kasnije to su učinile i Sjedinjene Američke Države.
Dana 22. maja iste godine Bosna i Hercegovina primljena je u punopravno članstvo Ujedinjene nacije.
Pojedine države priznale su suverenitet BiH i prije samog referenduma, pozivajući se na ranije donesene odluke o nezavisnosti.
Među njima su bile Bugarska, koja je priznanje dala 31. januara, te Turska, koja je to učinila 6. februara 1992. godine. Do kraja te godine, ukupno 76 država svijeta priznalo je Bosnu i Hercegovinu kao nezavisnu državu.
Datum koji različito doživljavaju građani
Dan nezavisnosti i danas se obilježava kao jedan od najznačajnijih datuma u historiji Bosne i Hercegovine, simbolizirajući pravo građana da demokratskim putem odlučuju o svojoj budućnosti. Ipak, ovaj praznik ne obilježavaju svi dijelovi društva na isti način.
Bez obzira na različite političke stavove koji postoje, brojni akteri tog vremena – od političara do historičara i javnih ličnosti – saglasni su da je referendum predstavljao ključan trenutak u procesu osamostaljenja te da je odluka o nezavisnosti donesena voljom građana koji su na njega izašli.